Canfes Nedir? Canfes Neye Denir? Özellikleri

Canfes: İpekli dokumacılıkta bezayağı örgüye verilen ad. —Atkı ve çözgüsü ipek iplikten, genellikle bezayağı örgüyle dokunan, perdahsız, tafta türü bir kumaş.

Canfes gibi, asma ve dut yaprağı için kullanılır.

İnce ipekli kumaştan yapılmış. 

Canfes perdahsız olduğundan, yıkandığı zaman parlaklığını ve kendine özgü sertliğini yitirmediğinden özellikle saraylı kadınların beğenisini kazanmıştı. Osmanlılar döneminde özellikle XVII. yy.’da saraydaki kadın giysilerinin çoğu canfesten yapılıyordu. Tek canfes ve çift canfes olmak üzere başlıca iki kalitede dokunuyordu. Tek canfeslerde çözgü telleri gücülerden tek kat olarak geçirilirdi. Çeşitli renklerde bezayağı örgüyle düz dokunanları yanında atkı ve çözgüsü farklı renklerde yapılanları da vardır. Genellikle çözgüsü mor, atkısı sarı olurdu. Bu tür canfeslere bukalemun*, yanardöner” de denirdi. Çift canfeslerde ise çözgü iplikleri gücülerden iki ya da fazla katlı olarak geçirilir, oluşan örgü atkı rips’i görünümünde olurdu. Atkı sıklığı çözgüye oranla fazlaydı.

Canfeslerin en iyileri istanbul ve Bursa’ da dokunuyordu. 1851’de düzenlenen Milletlerarası Londra sergisi’nde derece alan kumaşlar arasında canfesler de vardı. Yaklaşık 55-60 cm eninde dokunan canfeslerden kadın giyiminde elbise, cepken, şalvar, ferace; erkek giyiminde mintan yapılıyordu. Ayrıca yorgan yüzü, bohça vb. yapımında da kullanılıyordu.