Bilgi Dünyası

Çiftçilik Nasıl Yapılır? Çiftçilik Mesleği Hakkında Bilgi

Çiftçilik nedir, nasıl yapılır. Çiftlikler nasıl kurulur, Çiftliklerde hangi hayvanlar beslenir, çeşitleri nelerdir. Çiftçilik mesleği hakkında bilgi.
Çiftçilik türlerinin çoğu, insanların beslenebilmesi için yiyecek üretiminden oluşur. Çiftçiler, ulaşabildikleri doğal kaynakları en iyi şekilde kullanarak (toprak ve iklim şartları gibi) ekin diker, hayvan otlatırlar.
Değişik bitki ve hayvan türleri gelişebilmek için değişik koşullara ihtiyaç duyar. Bu nedenle de tüm dünyada değişik çiftçilik türleri vardır.

Çiftçilik türleri

Mandıra çiftçiliğiyle yeşil otlarla beslenen ineklerden süt, tereyağı ve peynir elde edilir. Mandıra çiftlikleri genellikle büyük şehirlere yakın kurulur. Böylece taze süt, mutfaklara hemen ulaşabilir.
Tarımsal çiftçilik, toprağın sürülmesi, tohum veya ekin yetiştirecek küçük bitkilerin ekilmesi-dir. En önemli tarımsal ekinler; pirinç, buğday, darı (mısır) ve patatestir.
Karma çiftçilik hem tarım hem de hayvancılıkla ikilenir. Ana bölgesi ABD’nin Orta batısında bulunan mısır üretim alanlarıdır. Burada çiftçiler, domuz ve büyükbaş hayvanları beslemek için darı yetiştirir. Yulaf, saman, soya fasulyesi ve buğday da yiyecek olarak yetiştirilir. Karma çiftçi lik Avrupa’da Portekiz’den İspanya’ya kadar ve daha sonra da İngiltere, Fransa, Almanya, Polonya ve Ukrayna’ya kadar genişleyen bir bölgeye yayılmıştır.
Akdeniz çiftçiliği, kışların ılık ve nemli, yazların sıcak ve kurak geçtiği, yağışların az olduğu Akdeniz iklimine sahip bölgelerde kurulmuştur. Bu bölgeler Akdeniz’i çevreleyen alanlardır. Ayrıca Kaliforniya, Güney Afrika, Şili ve Avustralya’da da bu tür çiftçiliğe rastlanır. Kış ürünleri buğday, arpa ve brokolidir. Yaz ürünleri ise şeftali, turunçgiller, domates, üzüm ve zeytindir.
Aralıklı ekim yöntemi tropikal bölgelerin çoğunda görülen bir çiftçilik türüdür. Yerleşik çiftçilikten farklıdır; çünkü bu ekim yönteminde çiftçiler, toprak izin verdiği sürece ekim yapmaya devam eder. Bir yerde geçirilen bir ya da birkaç yıldan sonra çiftçi yoluna devam eder; başka bir alandaki doğal bitkileri topraktan kaldırır ve terk ettiği ilk alanı doğal bitkilerinin çıkmasına izin verecek şekilde bırakır. Böylece kullanılan önceki alan, belki bir on yıl sonra tekrar ekilebilecek hale gelebilir. Aralıklı ekim yöntemi, Orta ve Güney Amerika’nın tropikal ormanlarında, Afrika ve Güneydoğu Asya’da uygulanır. Çiftçiler mısır, pirinç, tatlı patates, darı üretir.

Çiftlik hayvanları

Koyun, sığır, domuz, tavuk ve keçiler çiftlik hayvanlarıdır. Koyunlar hem etleri hem de yünleri için beslenir ve yeşillik alanlarda otlamak üzere bırakılır. Yeşillik alanlar başka türlü tarımsal amaçlar için kullanılamazlar; çünkü ya çok dik ya da çok kurak olur. Koyunları bir arada tutmak ve kuzuları, kurt ve kartal gibi vahşi hayvanlardan korumak için genellikle köpekler kullanılır.
Kuzu ve koyun eti, Orta Doğuda en çok tercih edilen besinlerdendir. Orta Doğudaki çiftliklerde domuz beslenmez; çünkü  Müslümanlar domuz eti yemezler. Dünyanın birçok yerindeki çiftliklerde tavuk bulunur. Batı Avrupa ve Kuzey Amerika’nın birçok yerinde tavukların sıralar hâlinde kümeslere konduğu ve gün ışığını seyrek gördükleri türde çiftlikler yaygındır. Çiftçiler, bu tavukları her gün besleyerek yumurtalarını alır.
Fabrikasyon tavuk yetiştiriciliği, çiftçilerin hayvanlarını ve ürünlerini onlardan yüksek verim alacak şekilde besledikleri yoğun çiftçiliğe örnektir. Yoğun çiftçilikte en fazla verimi alabilmek için çok sayıda makine kullanılır. Toprağı sürmek ve tohumları atmak için traktörler, ekinleri daha güçlü yetiştirebilmek için kimyasal gübreler, böcekleri öldürmek için böcek ilaçları kullanılır.

Meralar ve büyükbaş hayvan türleri

Kuzey Amerika’da tüketilen hamburgerlerdeki etlerin çoğu Orta ve Güney Amerika’da otla-yan büyükbaş hayvanlardan elde edilir. Büyükbaş hayvan çiftliklerini genişletebilmek, hamburger sığırlarının otlayabilmesini sağlamak için birçok tropikal orman yok edilmiştir. Büyükbaş hayvanlar ayrıca Arjantin gibi doğal otlaklarda da Yetiştirilir.
Yoğun çiftçiliğin yapıldığı ülkelerde bazı sığırlar, sadece meralarda beslenmezler; ayrıca daha fazla et üretmelerini sağlamak için ilaç takviyesi de alırlar. Bunun yapılmadığı yerlerde çiftçilik yoğun olmaktan çok, genişletilmiş bir biçim alır; çünkü sığırların etlerini artırmak için daha fazla otlağa ihtiyaç duyulur. Doğu Afrika’nın bazı bölgelerinde, otlaklar sığırları yıl boyunca beslemeye elverişli olmadığından çiftçiler sürülerini otlatabilecekleri yerlere taşır.

Tahıl çiftçiliği
Tahıl, dünyadaki birçok insan için en önemli besin kaynaklarından biridir. Başlıca tahıllar buğday, mısır ve pirinçtir. Tahıl, birçok değişik yiyeceğe dönüştürülebilir. Buğday, İtalya’da daha çok makarna olarak yenilirken Kuzey Amerika ve daha birçok bölgede daha çok ekmek yapımında kullanılır. ABD, Arjantin, Avustralya ve Ukrayna dünyanın önde gelen tahıl üreticilerin-dendir. Bu ülkelerdeki tarım, genelde yoğundur. Makine, gübre, aşı ve ilaç kullanımı yaygındır, Kuzey Amerika’da bir hektarda üretilen tahıl miktarı Afrika’da bir hektarda üretilen tahıldan dört kat daha fazladır. ABD, dünyadaki en büyük tahıl ihracatçısıdır. Neredeyse bütün Afrika ülkeleri tahılı ithal etmek zorunda kalır.

Organik tarım

Modern tarım metotlarıyla ilgili bazı problemler söz konusudur. Gübre ve ilaçlar, toprak ve su kirliliğine, ayrıca çiftçilerin zarar vermeyi amaçlamadıkları bazı bitki ve hayvanların ölümüne neden olur. Elde edilen ekinde az da olsa kimyasal kalıntılar olabilir. Bu durumda bu tür yiyecekleri tüketmek sağlık açısından tehlike varatabilir. 
Organik tarım yapmayı seçen çiftçiler, topraklarında kimyasal madde kullanmaz. Kullanılacak gübreleri diğer çürümüş organik maddeli gübrelerden seçerler ve böcekleri kontrol altında tutmak için de başka bitkileri kullanırlar. Organik çiftliklerdeki hayvanlar temiz havayla temas eder ve uzun süre kapalı alanda tutulmaz. Son yıllarda ABD ve Avrupa’daki organik tarım çiftliklerinin sayısı artmıştır. Birçok insan organik yollarla üretilen yiyeceklerin yoğun yöntemle üretilenlere kıyasla daha lezzetli ve daha güvenli olduğu konusunda aynı görüştedir.

Geleceğin çiftlikleri

Tarımda karşılaşılan hava koşulları ve zararlı böcekler gibi sorunlar yeni ekinler dikilerek çözülebilir. Bu şekildeki ekinlere genetik bitkiler adı verilir. Asırlardır kullanılmakta olan bu yöntem, gelecekteki tarımda daha fazla başvurulacak bir yöntem olacaktır. Bilim adamları laboratuvarlarda, yetiştirmek istedikleri bitkinin örneklerini alarak bitkiye yararlı olacağını düşündükleri yabani çeşitliliklerle harmanlarlar. Bu uzun ve zor bir işlemdir. Bazıları yıllarca sürebilir. Konuya dair verilen savaş, yıllarca sürebilir; çünkü bir bitki belirli bir hastalığa karşı güçlü hale getirilirken ekildikten sadece birkaç yıl sonra diğer bir hastalığın etkisi altına girebilir.

Dünyayı beslemek

İnsanların yeteri kadar yiyecek bulamaması, yeteri kadar üretim yapmadıkları anlamına gelir. Bu, hasatlara zarar veren kuraklık ve sel gibi bazı doğal afetlerin yaşandığı durumlarda doğrudur ama her zaman tek neden değildir.
Dünyada herkesi beslemeye yetecek kadar yiyecek üretilmektedir; ancak sorun her zaman doğru miktarın doğru yerde olmamasıyla alakalıdır. Örneğin 1980’lerde Avrupa’da çiftçiler hükümetler tarafından üretime teşvik edilmiş ve çok fazla elde edilen hasatları depolamak olanaksız hale gelmiştir. Bu, aşırı tüketime neden olmuştur. Bu yiyeceklerin bir miktarı satılabilir ya da ihtiyacı olanlara verilebilir, böylece bu sorun çözülebilirdi. Ancak bu, her zaman başvurulan bir çözüm yöntemi değildir.
• Birçok çiftçinin yılın değişik zamanlarında yapacakları değişik işleri vardır. Baharda kuzular doğar. Kışın koyunların sert hava şartlarından korunması gerekir. Sonbahar buğday gibi ekinler için hasat ve yeni yılın tohumlarını atma mevsimidir. Orta Asya bozkırları gibi alanlarda hasadın soğuk kış gelmeden önce tamamlanması gerekir.
Gelişmiş dünya ülkelerinde hasat zamanı çiftlik işlerinin çoğunu makineler yapar. Bu havuç toplayıcı gibi makineler oldukça karmaşıktır; ancak çiftçileri bir sürü ağır işten kurtarır ve onlara zaman kazandırır.
• Bostanlar, yetiştirilen sebzelerin doğrudan pazara götürülmesi amaçlanarak kurulmuş küçük çaplı bahçelerdir. Domates, salatalık ve taze soğan gibi sebzeler toplandıkları günün hemen ardından satılması gereken sebzelerdir. Bunun en iyi yolu, çürümelerine imkan vermeyecek hızda pazara ulaşıma izin veren yerlerde kurulmalarıdır.

Daha Fazla Göster

ebilge

1983 Elazığ doğumluyum. Gazi Üniversitesi, Türk Halkbilimi ( 2008) mezunuyum. Kültürel Bellek sitesinin kurucusu, aynı zamanda tek içerik üreticisiyim. 2010 yılında yayın hayatına başlayan Web sitesinin öncelikli amacı; Kültürümüzün korunması, yaşatılması ve gelecek kuşaklara aktarılmasıdır. İletişim kurmak isterseniz,serkan.gakko@gmail.com adresine eposta gönderebilirsiniz. Size en kısa sürede geri dönüş sağlamaya çalışacağım.

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Kapalı