Genel KültürEdebiyat

Karagöz Mizah Dergisi Nedir? İçeriği

KARAGÖZ

1908-1950 arasında yayımlanan, halk kültürüne dayalı mizah gazetesi.

Bu süre içinde yönetirken ve mizah anlayışı bir hayli değişmekle birlikte geleneksel Karagöz-Hacivat diyaloguna dayalı eleştirme ve alaya alma yönteminden hiç vazgeçilmemiştir. ilk kurucusu, başyazarı ve çizeri Ali Fuad Bey’dir. Ali Fuad Bey 1870’li yıllarda Basiret gazetesinde çalışmış, devletin basımevlerini yönetmiş, Le-tâif-i Âsâr, Hayal, Çaylak, Kahkaha gibi dergilerde karikatürleri yayımlanmıştı. II. Abdülhamid rejimine karşıydı ve basın özgürlüğüne kavuşunca Karagöz adlı bir mizah dergisi yayımlamayı hayal eden biriydi.

II. Meşrutiyet ilan edilir edilmez 10 Ağustos 1908’de gazetenin ilk sayısını yayımladı. Gazete siyasi çekişmelerin en sert düzeyde yürüdüğü, yasaklamaların çok sık olduğu bir sürede  yaşamını devam ettirdi. Bunda yönetimlerle kesin çatışmaya girmemekle birlikte, halkın anlayışına uygun düzeyde eleştiri ve mizahı elden bırakmaması rol oynadı. Bir yerde istanbul un inceliğini halkın zekâsıyla bağdaştırdığı söylenebilir. Gerçekten kaliteli olduğu bu ilk döneminde Mahmud Nedim, Mahmud Sadık, Baha Tevfik, Aka Gündüz, Osman Cemal (Kaygılı), Ahmed Rasim gibi yazarlarla, Mehmed Baha, Hakd Naci, Ratip Tahk (Burak) gibi çizerler, kadrosunda yer aldı. 1927’de imtiyaz sahipliğini Burhan Cahid’in (Morkaya) aldığı Karagöz, o yıllarda Türkiye’nin en çok satan gazetesi olmak iddiasındaydı..

Harf devrimi ile krize girince hükümetin maddi desteğiyle ayakta kaldı, mizahı azalttı ve daha çok eğitici bir nitelik kazandı. 26 Ocak 1935’te yayımım durdurdu ve CHP’ye satıldı, orası da Sedat Simavi’ye devretti. 14 Şubat 1935′ te 2803- sayıdan itibaren “Siyasi Halk Gazetesi” alt başlığıyla yayıma girdi. 1950′ ye kadar süren bu dönemde mizah yönü az, daha çok halka olayları basitçe yansıtan bir yayın oldu.