Biyografi

Neyzen Tevfik Musiki Çalışmaları

Neyzen Tevfik musiki çalışmaları hakkında bilgi

Neyzen Tevfik Urla’dayken amatör bir neyzenden dersler alarak başladığı ney çalışmalarını kendi kendine ilerletti. İzmir’ de bulunduğu yıllarda İzmir Mevlevihane’si neyzen basışı Cemal Efendi’nin yardımıyla hem neyini hem de musiki bilgisini geliştirdi.
II. Meşrutiyet’te artık hem neyzen hem de hiciv ustası bir şair olarak ünü bütün İstanbul’a yayılmıştı. O yıllar içinde en sık gittiği yerlerden biri olan, Şehzadebaşı’nda Direklerarası’nda Yakup’un Çayhanesine şehrin tanınmış bütün musikicileri geliyordu. Neyzen Tevfik her türlü çalgının duvarda asılı durduğu burada Hafız Osman ve Hafız Sami ile fasıllar icra etti. Tepebaşı Tiyatrosu’nda Tanburi Cemal Bey, Kemençeci Vasilaki, Udi Nevres Bey, Hacı Kiramî Efendi gibi üstatlarla birlikte konserlere katıldı.
1914’te ilan edilen genel seferberlikte mehter takımına alındı. 1928’de İstanbul Belediye Konservatuvarı’nda görevlendirildi, bu görevini 1943’e kadar sürdürdü. 1942’de istanbul Konser-vatuvarı arşivi için Münir Nurettin Selçuk’ un 18 plağa okuduğu klasik eserlerde sanatçıya eşlik eden ünlü sazlar arasında yer aldı. 6 Mayıs 1952’de 73- doğum yıldönümü dolayısıyla Tepebaşı Şehir Tiyatrosu’nda büyük bir jübile düzenlendi. Kendini “Meyde Bektaşî gölündüm, neyde Mevlevî oldum… ” diye tanıtan Neyzen Tevfik ölümünden sonra hem Bektaşî hem de Mevlevî töreniyle Kartal Mezarlığı’na gömüldü. Aynı gün, dost olduğu, Almanya’nın Dresden Şehri Operası Müdürü Kurt Strigler’in kendisi için bestelediği bir parça Dresden Radyosu’nda çalındı.

Kendi açıklamasına göre 100’e yakın plak doldurmuştur. Ancak, bunların pek azı tespit edilebilmiştir. Bunlar çeşitli makamlardan ney taksimleridir. Mızraplı bir çalgıyla tasarlandığı duygusunu uyandıran işlek ezgi örgüsü, taksimlerinin yanısıra, şehnazbuselik ve nihavent makamlarında bestelediği saz semailerinde de görülür. Üslubu geleneksel ney üfleme tarzından bu yönüyle oldukça farklıdır. Neydeki başlıca ustalığı sazını iyi üflemesiydi. Kalıplaşmış kuralların dışına çıkar, ama hep duyarak çalar, dinleyenleri etkilerdi. Çeşitli beste-cilerce şimerirıin 6’sı bestelenmiş, kendisinden bir de zeybek derlenmiştir.

Neyzen Tevfik İstanbul’un musiki ve kültür dünyasının en renkli kişiliklerinden biriydi. Konserler ve plakları dışında, evlerdeki özel musiki meclislerinde, Boğaz’ daki sandal gezintilerinde, şehrin kahve ve kıraathanelerinde de ney üfledi. Sazını bir geçim kapısı haline getirmemek için direndi, sadece içinden geldiği zaman çaldı.
 

Daha Fazla Göster

ebilge

1983 Elazığ doğumluyum. Gazi Üniversitesi, Türk Halkbilimi ( 2008) mezunuyum. Kültürel Bellek sitesinin kurucusu, aynı zamanda tek içerik üreticisiyim. 2010 yılında yayın hayatına başlayan Web sitesinin öncelikli amacı; Kültürümüzün korunması, yaşatılması ve gelecek kuşaklara aktarılmasıdır. İletişim kurmak isterseniz,serkan.gakko@gmail.com adresine eposta gönderebilirsiniz. Size en kısa sürede geri dönüş sağlamaya çalışacağım.

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Kapalı