Biyografi

Yunus Emre Şiirleri ve Yunus Emrenin Hayatı Hakkında

Yunus Emre bir Türk ozanı ve düşünürüdür. Yunus’un M. 1320 yılında 82 yaşında öldüğü anlaşılmaktadır. Düşüncelerini şiirlerinin bulunduğu Divan’da ve Risalet al-Nushiyye’de açıklamıştır. Yunus’un görüşlerinde insan sevgisi ve hoşgörü esastır. Varlığın yaratıcısı Tanrı’dır. Tanrı gönül temizliği ile kavranır ve sevilir. Tanrı’nın yarattığı en olgun varlık insandır. İnsan hatalar da yapabilir. Ancak Tanrı sevgisi, insanı yanlışlardan ve geçici nesnelerin tutkusundan kurtar ır. İnsan felsefesine önem verildiği derecede yeryüzünde mutluluk sağlanır. Erdemli davranışlar da Tanrı’ya ve ilâhi gizlere yaklaşmayı sağlar. Yunus Emre, insanın değerini kimi şiirlerinde şöyle belirtmiştir;
Ak sakallı bir hoca
Bilemez hali nice
Emek yemesin hacca
Bir gönül yıkar ise
******************
Gönül Çalabın tahtı
Çalap gönüle baktı
İki cihan bedbahtı
Kim gönül yıkar ise
Bir kez gönül yıktın ise bu kıldığın namaz değil
Yetmişiki millet dahi elin yüzün yurnaz
Yunus, insanlar arasında din ve mezhep ayrımı gözetilmesine ve ırk ayrımı yapılmasına karşı olmuştur. Tanrı’nın yaratığı bütün insanlara bir gözle bakılmasım salık vermiştir. İnsanlar arasında üstünlük ancak erdem açısından olabilir. Bu konuda kimi şiirlerinden işte örnekler:
Sen sana ne sanırsan
Ayrığa da onu san
Dört kitabın manası
Budur eğer var ise
*****************
Hâs-u âm muti âsi
Dost kuludur cümlesi
Kime eydibilesin
Gel evinden taşra çık
Kimse dinine biz hilâf etmeziz
Din tamam olacak do ğar muhabbet
Yunus’un felsefesinde ölüm ve hiçlik duygusu da önemli bir yer tutar. Ona göre insan için bu dünya bir hapishane gibidir. İnsan zaman zaman kaygı, sıkıntı ve gariplik duyar. Dünyanın geçiciliği ve insan ömrünün tükenişi Yunus’u düşündürür. İnsan Tanrı’yı sevmekle yaşam imtihanım başarır. Tanrı’nın varlığını gönülde duymak evrenin var olma nedenini de açıklar. Yunus kimi zaman kendisini Tanrı’dan ayrıda saymaz. Nitekim kimi şiirlerinde bu hususu şöyle dile getirmi ştir:
Bu tılsımı bağlayan
Cümle dilde söyleyen
Yere göğe sığmayan
Girmiş bir can içine
Tanrı kadim, kul kadim ayrılmadım bir adım.
Gör kul kim Tanrı kimdir anla ey sahip kabul.
Yunus, felsefeye, hikmete ve dü şünceye önem vermiştir. Nitekim düşünce ve felsefenin önemini şu ifadeleriyle dile getirmiştir:
Odur bana benden yakın
Hikmet bilen buldu hakkın
Okuyup hikmetin ilmin
Lokman olayım bir zaman
Biçare Yunus neylesin
Derdini kime söylesin
Bir dem tefekkür eylesin
Bu dünyanın hallerine
Yunus Batılı varoluşculardan çok önce ölüm duygusunu, hiçlikle kucaklaşmayı, insanın yalnızlığını, varlığın özünü, dünyanın geçiciliğini, insanın iç sıkıntılarını dile getirmiştir. Ancak )(Unus, Sartre ve Heidegger gibi tanr ıtammaz değildir. Gabriel Marcel ve Karl Jaspers gibi Tanrı’ya inanır. Bilgi kavramında yöntemi sezgi yoludur. İnsanın ıstırabını dile getirerek, kurtuluş yolunun başta Tanrı sevgisi olduğunu söylemiştir. Tanrı sevgisine ula şmak için de insanları sevmenin ve onlara değer vermenin gerekli oldu ğunu belirtmiştir
Kaynak: İbrahim Agah Çubukçu, Türk Düşünce Tarihinde Felsefe Hareketleri

Daha Fazla Göster

ebilge

1983 Elazığ doğumluyum. Gazi Üniversitesi, Türk Halkbilimi ( 2008) mezunuyum. Kültürel Bellek sitesinin kurucusu, aynı zamanda tek içerik üreticisiyim. 2010 yılında yayın hayatına başlayan Web sitesinin öncelikli amacı; Kültürümüzün korunması, yaşatılması ve gelecek kuşaklara aktarılmasıdır. İletişim kurmak isterseniz,serkan.gakko@gmail.com adresine eposta gönderebilirsiniz. Size en kısa sürede geri dönüş sağlamaya çalışacağım.

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Kapalı