Türk Mutfağı

Elazığ’ın Yöresel Yemekleri Nelerdir?

Elazığ’ın yöresel yemekleri nelerdir? Elazığ yemek sofraları, çorbalar, dolma ve sarmalar, et yemekleri.

YİYECEK VE İÇECEKLER

Harput’un yemeklerinden, içmelerinden ve yemek sofralarından söz açalım. Her şeyden evvel yemek sofraları ve yemek vakitleri üzerinde duracağım.

Konaklarda ve evlerde yemek sofraları ve usulleri hiç de birbirine benzemez. Konaklarda erkekler, daima selâmlıkta, kadınlar Harem dairesinde ayrı ayrı yemek yerler. Bir çok evlerde de kadınlar kocalarıyla yemek yiyemezlerdi, buna rağmen bu çoğunluk içinde bir çok da Demokrat aileler vardı ki, evin erkeği, hanımları çoluk çocukları bütün aile efradım sofra başında görmek mümkün olurdu, bu gibi sofralarda yemek daha neşeli, daha samimi olarak yenilirdi. Bizim evin sofrası da aynen böyleydi.

Su küçüğün, sofra büyüğün» Ata sözüne uyularak yemeğe evin büyüğü, sonra sıra ile diğerleri başlardı. Evin büyüğü yanında sigara ve çubuk içme kimsenin haddi değildi.

Harput’ta iki övün yemek vardı, birisi kuşluk vakti (Sabah ile öğle arası), diğeri de İkindi ile Akşam arasında.. Bir de geceleri taze meyve veya kuru yemiş gibi Yatsılıklar da yenilirdi. Yemek bir çeşittir ve bolcadır. Yemeklerde sudan fazla ayran ve şerbetler (Koruk, Bal ve Pekmez gibi) içilirdi.

YEMEK SOFRALARI

  • a) Yer sofraları,
  • b) Yine yerde iskemle ve sinili sofralar,
  • c) Somatlar.
  • d) Masalarda yemek.

a) Bu sofraları, odanın veya sofanın ortasına kurarlardı, bir sofra bezi serilmek ve bu örtünün ortasına bir sini konularak yemek kapları bu sini üzerine ekmek ve kaşıklar da (Tahta kaşık) sininin etrafına dizilir ve sofranın etrafına da ufak Minderler sıralanır, herkes sofra bezinin kenarlarını dizlerine alarak yerlerine oturur ve yemeğe başlarlar.

b) Yine bu örtünün üstüne Malatya-kâri, her tarafı yeşil, kırmızı, sarı çiçeklerle boyalı ve 50 – 60 cm. yükseklikte yuvarlak bir iskemle ve onun üzerine de daha büyükçe bir sini konulur, yemekler yine siniye dizilir. Bu sofralarda daha rahatça yemek yenilir. Bu sofra iskemleleri büyük ve küçük olarak iki çeşittir, büyüklerinin üzerine sarı büyük Divan sinileri konulurdu.

c) Son zamanlarda Çatal, Bıçak, Kaşık, Peçete ve Tabaklarla sofralar medenî bir çehre almaya başlamıştı; Fakat halkın çoğunluğu yine yukarıdaki adetlerine devamlıydılar.

YEMEK ÇEŞİTLERİ

 Harput yemekleri çeşit itibariyle çok zengin ve hem de nefis olmasına rağmen çok ağır yemeklerdi. Şimdi bu yemeklerin birer listesini, çeşitleri itibariyle ayrı ayrı olarak vereceğim ki, mevcudu 120 yi geçmektedir.

1 ÇORBALAR

  • Başta Tarhana çorbası gelir.
  • Mercimek çorbası.
  • Erişte
  • Dövme (Kendone)
  • Yoğurtlu
  • Kurutlu
  • Pirinç
  • Kulaklı
  • Un
  • Anam aşı

LAPALAR

  • Yarma ve Pirinç
  • Kuymak
  • Hilise

ET YEMEKLERİ

  • Başta Kaburga gelir
  • Kara kavurma
  • Kızartma
  • Şiş kebabı
  • O… kebabı
  • Tas kebabı
  • Keklik kebabı
  • Kuzu ve Gıdık kızartması
  • Ciğer kebabı
  • Kellecoş
  • Paça
  • İşgene
  • Kapama
  • Büryan
  • Güveç
  • Daraklık
  • Tava

 KÖFTELER

  • Bulgur köftesi İçli köfte
  • Kindik köfte
  • Yalancı köfte
  • Ekşili köfte
  • Nohutlu köfte
  • Ocak köftesi
  • Kadın budu
  • Ayar köftesi
  • Lüle kebabı
  • Küncülü köfte (Ermeniler tarafından Paskalyalarda yapılırdı.

DOLMA VE SARMALAR

  • Dilim Dolma
  • Domates Dolması
  • Biber
  • Kabak
  • Kofik
  • Zeytin yağlı
  • Nahna (Lahana) sarması
  • Yaprak
  • Bumbar
  • Kibe

EKMEKLİ YEMEKLER

  • Saç Ekmeği
  • Taş Ekmeği
  • Peynirli ekmek
  • Nohut ekmeği
  • Yağlı yufka
  • Fodula
  • Sırın
  • Patila

SEBZE YEMEKLERİ

  • Taze Balcan (Patlıcan)
  • Fasulya
  • Kabak
  • Oturtma
  • Karnı yarık
  • İmam Bayıldı
  • Söğütme
  • Işkın yemeği
  • Kenger yemeği
  • Badem çağalası yemeği
  • Mercimek
  • Soğanlı yahini
  • Nohutlu yahini
  • Pirpirim (Semizotu)
  • Musakka
  • Bakla (Taze) ve (İç)

PİLAVLAR

  • Bulgur pilavı
  • Pirinç pilavı
  • Bulgur tiridi (Etli)
  • Pirinç
  • Sulu pilav

BÖREKLER

  • Su böreği Tepsi
  • Bohça
  • El
  • Bisi
  • Pancarlı pilav
  • Yoncalı pilav
  • Soğanlı
  • Mercimekli
  • Mıhaşerli
  • Yemlikli pilav (Yemlik, bir nevi bitki).
  • Simit
  • Keşkek
  • Ciğer tiridi

HELVALAR

  • Un Helvası
  • Peynirli Helva
  • Hesüde
  • Pekmez Helvası
  • Vişne
  • Kaysi
  • İrmik
  • Kabak
  • Tel
  • Kar
  • Ceviz helvası (Kuru Dutla)

YUMURTALI YEMEKLERİ

  • Yağda yumurta
  • Mıhlama
  • Kaykana (Omlet)
  • İçkınlı yumurta
  • Bastuh kavurması
  • Yalancı kuzu

 Kaynak: İshak Sunguroğlu-Harput Yollarında

 

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir