HalkbilimiHalk İnançları

Tavaf Motifi İle İlgili Halk İnançları Nelerdir?

Tavaf Motifi İle İlgili Halk İnançları Nelerdir? 

Etrafında dönülen ile etrafında dönen arasında manevî bir elektriklenmenin olduğu bir uygulama ve inançtır.

Amasya’da bir köyü veya beldeyi semavî afetlerden korumak için, o yerin etrafı hatim okunarak dolaşılmakta ve o yerin etrafında daire çizilmiş olmaktadır. Erzurum’da Avlar köyünde çıkan bir yangını köyün imamının yangın etrafında koşarak tur atıp okumak suretiyle kontrol altına aldığı anlatılır.

Bazı yerlerde olduğu gibi Marmara Ereğlisi’nde de türbelerin etrafı tavaf edilir. Adana’da, saralı hastaların cuma günü cami etrafında 3 defa dolaşması halinde iyileşeceklerine inanılır.

Haymana’da kısmet açılması, dünya işlerinin iyi gitmesi gibi haller için türbelerin etrafında tavaf edilir.

Bitlis’in Ahlat ilçesindeki Abdurrahman Gazi Türbesi, çeşitli dilekler için 7 defa dönülerek tavaf edilir. Eceabat-Çanakkale’de de, yatırların etrafında tavaf edilir. Kutsal kabul edilen mekânlar etrafında tavaf Çorum’da da vardır.

Gaziantep’te Ulu kişilerin mezarları etrafında tavaf edilirken bunların kubbelerine da taş yapıştırılır. Ayrıca İran Türk kültür bölgesinde gerdek gecesi başarısız olan damat, mezarlığın etrafında dolaştırılır.

Konya’da zayıf yapılı çocukların güçlenmesi, evlenecek gençlerin mesut olması için cami ve mezarlık etrafında dolaştırılırlar. K. Maraş’ta, saralı çocukların yedi mezar etrafında dolaştırılmakla şifa bulacaklarına inanılır. Yukarıda başka bir vesile ile değinildiği gibi, K.

Maraş’ta dili tutulanlar için ismi Mehmet olan 40 kişiden para toplanır, bal satın alınır. Hoca, Cuma salası için minareye çıkıldığında, minarenin şerefesi etrafında dolaştırıldıktan sonra hastaya verilmesi halinde dilinin açılacağına inanılır.

Tavaf, İslâmiyet’e göre; kutsal bir mekân veya şahsın ziyaretinde gerekli vecibelerin yerine getirilmesidir. Hacer-el Esvet ziyaretinde olduğu gibi.

Eski Türk inançlarında da tavafın cenaze merasimlerinde bilhassa büyük komutanların mezarları etrafına atlı olarak toplu bir şekilde ve coşkuyla yapıldığını biliyoruz.

Halk tasavvufunda tavaf ise, Veli’nin derecesine göre yapılmaktadır. Mesela üçüncü dereceden bir velinin türbesi etrafında 3 defa dönülmek suretiyle yapılması gibi. Biz, Kuzey Afganistan’da  Özbek-Türkmenlerin ve Hazara Türklerinin, Hz. Ali’nin Türbesi, Mezar-ı Şerif ve Buhara’da Nakşî Bendi Hazretlerinin türbesi etrafında halkın tavaf edercesine döndüğünü tespit ettik.

Kaynak: Yaşar Kalafat, İslamiyet ve  Türk Halk İnançları

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir